MEMURLAR AÇISINDAN OLAĞANÜSTÜ HAL…
15 TEMMUZDAKİ ALÇAKÇA DARBE GİRİŞİMİNİN ARDINDAN OLAĞAN ÜSTÜ HAL İLAN EDİLDİ.
OLAĞANÜSTÜ HAL NEDİR?
OLAĞANÜSTÜ HALLERDE “MEMURLARIN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ”NDE DEĞİŞİKLİK OLUR MU?
Devletin içine sızmış bir gurup hainin tezgahladığı kanlı ve alçakça darbe girişiminin bastırılmasından sonra, Anayasamızın 120 inci maddesi uyarınca, Milli Güvenlik Kurulunun görüşü çerçevesinde Cumhurbaşkanı Başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu , 21 Temmuz 2016 günü saat 01 00’den itibaren geçerli olmak üzere ülke genelinde 3 ay süreyle olağanüstü hal ilan etti.
Olağanüstü hal ilanı kararı, TBMM’nin 21 Temmuz 2016 tarihli 117. Birleşiminde kabul edildi.
Olağanüstü Hal Nedir?
Olağanüstü hal, olağanüstü bir yönetim biçimidir. Anayasamızın 120inci maddesinde;
- Tabiî afet ve ağır ekonomik bunalım sebebiyle olağanüstü hal ilânı,
- Şiddet olaylarının yaygınlaşması ve kamu düzeninin ciddî şekilde bozulması sebepleriyle olağanüstü hal ilân edilebileceği belirtilmektedir.
Halen ilan edilmiş olan olağanüstü hal, ikinci şıkta belirtilen “Şiddet olaylarının yaygınlaşması ve kamu düzeninin ciddî şekilde bozulması sebepleriyle” ilan edilmiş olan olağanüstü haldir.
2935 Sayılı Olağanüstü Hal Kanunu
25 Ekim 1983 tarih ve 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu halen yürürlüktedir.
Olağanüstü Hal Kapsamında Hangi Tedbirler Alınabilir?
Şiddet hareketleri nedeniyle olağanüstü hal ilanı halinde, 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu çerçevesinde; kanunun 11 inci maddesine göre genel güvenlik, asayiş, kamu düzenini korumak, şiddet olaylarının yaygınlaşmasını önlemek amacıyla kanunun 9 uncu maddeinde öngörülen tedbirlere ilave olarak aşağıdaki tedbirler alınabilir:
- Sokağa çıkmayı sınırlamak veya yasaklamak,
- Belli yerlerde veya belli saatlerde kişilerin dolaşmalarını ve toplanmalarını, araçların seyirlerini yasaklamak,
-Kişilerin; üstünü, araçlarını, eşyalarını aratmak ve bulunacak suç eşyası ve delil niteliğinde olanlarına el koymak,
- Olağanüstü hal ilan edilen bölge sakinleri ile bu bölgeye hariçten girecek kişiler için kimlik belirleyici belge taşıma mecburiyeti koymak,
- Gazete, dergi, broşür, kitap, el ve duvar ilanı ve benzerlerinin basılmasını, çoğaltılmasını, yayımlanmasını ve dağıtılmasını, bunlardan olağanüstü hal bölgesi dışında basılmış veya çoğaltılmış olanların bölgeye sokulmasını ve dağıtılmasını yasaklamak veya izne bağlamak; basılması ve neşri yasaklanan kitap, dergi, gazete, broşür, afiş ve benzeri matbuayı toplatmak,
- Söz, yazı, resmi, film, plak, ses ve görüntü bantlarını ve sesle yapılan her türlü yayımı denetlemek, gerektiğinde kayıtlamak veya yasaklamak,
- Hassasiyet taşıyan kamuya veya kişilere ait kuruluşlara ve bankalara, kendi iç güvenliklerini sağlamak için özel koruma tedbirleri aldırmak veya bunların artırılmasını istemek,
- Her nevi sahne oyunlarını ve gösterilen filmleri denetlemek, gerektiğinde durdurmak veya yasaklamak,
- Ruhsatlı da olsa her nevi silah ve mermilerin taşınmasını veya naklini yasaklamak,
- Her türlü cephaneler, bombalar, tahrip maddeleri, patlayıcı maddeler, radyoaktif maddeler veya yakıcı, aşındırıcı, yaralayıcı eczalar veya diğer her türlü zehirler ve boğucu gazlar veya benzeri maddelerin bulundurulmasını, hazırlanmasını, yapılmasını veya naklini izne bağlamak veya yasaklamak ve bunlar ile bunların hazırlanmasına veya yapılmasına yarayan eşya, alet veya araçların teslimini istemek veya toplatmak,
- Kamu düzeni veya kamu güvenini bozabileceği kanısını uyandıran kişi ve toplulukların bölgeye girişini yasaklamak, bölge dışına çıkarmak veya bölge içerisinde belirli yerlere girmesini veya yerleşmesini yasaklamak,
- Bölge dahilinde güvenliklerinin sağlanması gerekli görülen tesis veya teşekküllerin bulunduğu alanlara giriş ve çıkışı düzenlemek, kayıtlamak veya yasaklamak,
- Kapalı ve açık yerlerde yapılacak toplantı ve gösteri yürüyüşlerini yasaklamak, ertelemek, izne bağlamak veya toplantı ve gösteri yürüyüşlerinin yapılacağı yer ve zamanı tayin, tespit ve tahsis etmek, izne bağladığı her türlü toplantıyı izletmek, gözetim altında tutmak veya gerekiyorsa dağıtmak,
- isteği, ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller, sağlık sebepleri, normal emeklilik ve belirli süresinin bitişi nedeniyle hizmet aktinin sona ermesi veya feshi dışında kalan hallerde işçi çıkartmalarını işverenin de durumunu dikkate alarak üç aylık bir süreyi aşmamak kaydıyla izne bağlamak veya ertelemek,
- Dernek faaliyetlerini; her dernek hakkında ayrı karar almak ve üç ayı geçmemek kaydıyla durdurmak,
- Anayasanın 121 inci maddesine göre, olağanüstü halin ilanına veya devamına sebep olan hallerin Türkiye Cumhuriyeti sınırları ve mücavir yurt bölgelerimiz üzerinde cereyan etmesi ve eylemcilerin eylemlerini müteakip komşu ülke topraklarına sığındıklarının tespit edilmesi durumunda, ilgili komşu ülke ile Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti arasında varılacak mutabakat çerçevesinde, valinin talebi üzerine ilgili komutan, eylemcileri ele geçirmek veya tesirsiz hale getirmek maksadı ile, her defasında Genelkurmay Başkanlığı kanalı ile Hükümetin müsaadesi tahtında, ihtiyaca göre, Kara, Hava veya Deniz Kuvvetleri unsurları ile mahdut hedefli sınır ötesi harekat planlayıp icra etmek.
Olağanüstü Hal Döneminde Cezalar Aynı Mı?
Şiddet olaylarının yaygınlaşması ve kamu düzeninin ciddî şekilde bozulması sebepleriyle olağanüstü hal ilan edilmiş ise;
- Bölge valisi veya il valisi tarafından, bu Kanun veya diğer kanunlarla verilen yetkilere dayanılarak alınan tedbirlere aykırı hareket edenler, emirleri dinlemeyenler veya istekleri yerine getirmeyenler veya kimliklerine dair kasten veya gerçeğe aykırı bilgi verenler veya bilgi vermekten çekinenler, fiilleri başka bir suç oluştursa bile ayrıca bir aydan altı aya kadar hapis cezasıyla cezalandırılırlar.
- “Özel maksatla kamunun telaş ve heyecanını doğuracak şekilde asılsız, mübalağalı havadis ve haber yayan veya nakledenler, fiilleri başka bir suç oluştursa bile ayrıca üç aydan bir yıla kadar hapis ve beşbin liradan az olmamak üzere ağır para cezasıyla cezalandırılırlar. Eğer fiil, fail tarafından bir yabancı ile anlaşma sonucu işlenmiş ise hapis cezası bir yıldan ve ağır para cezası otuzbin liradan aşağı olamaz. Bu suçlar basın ve yayın organları vasıtasıyla işlenirse fail ve mesulleri hakkında verilecek cezalar bir misli artırılarak hükmolunur” uyarına aykırı hareket edenler hakkında verilecek cezalar bir misli artırılarak hükmolunur.
667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname
Olağanüstü Hal İlanı kararının Bakanlar Kuruluna tanıdığı yetki çerçevesinde; Bakanlar Kurulu tarafından hazırlanan “Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname” 23 Temmuz 2016 tarih ve 29779 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak aynı gün yürürlüğe girdi.
667 sayılı KHK’nın amaç ve kapsamı, 1. maddesinde ; “20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında, darbe teşebbüsü ve terörle mücadele çerçevesinde alınması zaruri olan tedbirler ile bunlara ilişkin usul ve esasları belirlemek” olarak hükme bağlandı.
Kapatılan Kuruluşlar
667 sayılı KHK kapsamında (Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen Fethullahçı Terör Örgütüne (FETÖ/PDY) aidiyeti, iltisakı veya irtibatı belirlenen);
- 35 adet sağlık kurum ve kuruluşu (hastane ve sağlık merkezi),
- 934 özel öğretim kurum ve kuruluşu (Anaokulu, ilkokul, ortaokul ve lise),
- 109 Öğrenci yurdu,
- 1125 Dernek ve vakıf,
- 15 Üniversite,
- 1 Memur konfederasyonu (Cihan-Sen) ve bu konfederasyona bağı 10 sendika)
- 1 İşçi konfederasyonu (Aksiyon- İş) ile bu konfederasyona bağlı 9 sendika,
Kapatıldı, taşınır ve taşınmaz malları hazineye devredildi.
KHK’ya göre kapatılan üniversitelerin öğrencileri YÖk tarafından belirlenecek vakıf veya devlet üniversitelerine devredilecek.
Olağanüstü Hal Koordinasyon Kurulu
Olağanüstü Hal İlanı kararı kapsamında; Başbakan Sn. Binali Yıldırım imzasıyla yayımlanan 2016/17 sayılı Başbakanlık Genelgesi ile; Başbakanın başkanlığında Adalet Bakanı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı, İçişleri Bakanı, Dışişleri Bakanı, Maliye Bakanı, Milli Eğitim Bakanı, Milli Savunma Bakanı ve Başbakanlık Müsteşarının katılımıyla Olağanüstü Hal Koordinasyon Kurulu oluşturuldu.
Genelgede, illerdeki koordinasyonun Valiler tarafından yerine getirileceği belirtildi.
Kamu Görevlilerine İlişkin Tedbirler
667 sayılı KHK’nın 4 üncü maddesi “Kamu görevlilerine ilişkin tedbirler”i düzenlemektedir.
Maddeye göre; “Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen kamu görevlileri”nden;
- 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununa tabi personel, ilgili Kuvvet Komutanının teklifi, Genelkurmay Başkanının inhası, Milli Savunma Bakanının onayı,
- 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanununa tabi personel Jandarma Genel Komutanının teklifi, İçişleri Bakanının onayı,
- 2692 sayılı Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanununa tabi personel Sahil Güvenlik Komutanının teklifi ve İçişleri Bakanının onayı,
- Milli Savunma Bakanına bağlı personel Milli Savunma Bakanının onayı,
- 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanununa tabi personel, Yükseköğretim Kurulu Başkanının teklifi üzerine Yükseköğretim Kurulunun kararı,
- Mahalli idareler personeli, valinin başkanlığında toplanan ve vali tarafından belirlenen kurulun teklifi üzerine İçişleri Bakanının onayı,
ile kamu görevinden çıkarılır,
Devlet Memurlarına Disiplin Cezası Uygulanması
2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanununa göre (Bölge valisi olmadığına gre il valisi olarak anlamak gerekir) ;
- Bölge valisi ve görevlendirilmeleri veya görevli olmaları halinde il valisi, adli ve Askeri personel hariç olmak üzere bölgelerinde çalışan ve Devlet Memurları Kanunu kapsamına giren bütün personele bu Kanun uyarınca verilen görevleri yapmamaları veya savsaklamaları veya alınan tedbirlere uymamaları halinde, tabi oldukları disiplin mevzuatında bu fiillerin disiplin cezasını gerektirip gerektirmediğine bakılmaksızın, durumun ağırlığını dikkate alarak uyarma, kınama ve aylıktan kesme disiplin cezalarını doğrudan doğruya vermeye ve uygulamaya yetkilidirler.
- Bölge ve il valisi, adli ve askeri personel hariç olmak üzere birinci fıkra kapsamı dışında kalan kamu görevlileri ile diğer görevliler hakkında da yukarıda belirtilen eylemlerinden dolayı brüt aylık ücretlerinin 1/30 - 1/8 arasında belirleyeceği miktarda ücret kesme cezası uygulayabilirler.
Memurlar ve Diğer Kamu Çalışanları
- 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile bu Kanun Hükmünde Kararnamenin 3 üncü maddesinde belirtilenler (hakimler, savcılar ve bu meslekten sayılanlar) hariç diğer mevzuata tabi her türlü kadro, pozisyon ve statüde (işçi dahil) istihdam edilen personel, ilgili kurum veya kuruluşun en üst yöneticisi başkanlığında bağlı, ilgili veya ilişkili bakan tarafından oluşturulan kurulun teklifi üzerine ilgisine göre ilgili bakan onayıyla kamu görevinden çıkarılır,
- Bir bakanlığa bağlı, ilgili veya ilişkili olmayan diğer kurumlarda her türlü kadro, pozisyon ve statüde (işçi dahil) istihdam edilen personel, birim amirinin teklifi üzerine atamaya yetkili amirin onayıyla kamu görevinden çıkarılır.
Kamu Görevinden Çıkarılanların İstihdam Yasağı
Yukarıdaki şekilde görevine son verilenler bir daha kamu hizmetinde istihdam edilemez, doğrudan veya dolaylı olarak görevlendirilemezler; görevinden çıkarılanların uhdelerinde bulunan her türlü mütevelli heyet, kurul, komisyon, yönetim kurulu, denetim kurulu, tasfiye kurulu üyeliği ve sair görevleri de sona ermiş sayılır.
Görevlerine son verilenlerin silah ruhsatları ve pilot lisansları iptal edilir ve bu kişiler oturdukları kamu konutlarından veya vakıf lojmanlarından onbeş gün içinde tahliye edilir. Bu kişiler özel güvenlik şirketlerinin kurucusu, ortağı ve çalışanı olamazlar.
Hakkında Suç Soruşturması ve Koğıuşturması Yürütülenlerin Pasaportları İptal
Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisakı ya da bunlarla irtibatı nedeniyle haklarında idari işlem tesis edilenler ile aynı gerekçeyle haklarında suç soruşturması veya kovuşturması yürütülenler, işlemi yapan kurum ve kuruluşlarca ilgili pasaport birimine derhal bildirilir. Bu bildirim üzerine ilgili pasaport birimlerince pasaportlar iptal edilir.
Gözaltı Süresi 30 Gün
Bu kapsama giren suçlar ve toplu işlenen suçlar bakımından, olağanüstü halin devamı süresince; gözaltı süresi, şüphelinin yakalama yerine en yakın hâkim veya mahkemeye gönderilmesi için zorunlu süre hariç, yakalama anından itibaren otuz günü geçemez.
İdari davalarda yürütmenin durdurulması yok!
Bu Kanun Hükmünde Kararname kapsamında alınan kararlar ve yapılan işlemler nedeniyle açılan davalarda yürütmenin durdurulmasına karar verilemez
FETÖ’cü Memurlar Nasıl Belirlenecek?
Başbakan başkanlığındaki Olağanüstü Hal Koordinasyonunu göreve başlamasının ardından, kamu kurum ve kurullarında da özel birimler oluşturuldu.
Memur, işçi, hatta taşeron işçisi ayrımı yapılmadan kamuda istihdam edilen herkes değerlendirilmeye alınacak.
Basına yansıtılan (Habertürk) haberlere göre öncelikle organik ilişkiler belirleyici olacak.
Buna göre;
”PDY mensuplarının tespitinde istihbarat birimlerinin ele geçirdiği özel yazışma programındaki paylaşımlar, sosyal medya paylaşımları, telefon konuşmaları, mesajların yanı sıra Bank Asya gibi ekonomik network'lar üzerinden yürütülen para trafiği içindeki isimler de değerlendiriliyor. Sendikalar, sivil toplum örgütü adı altındaki örgütlenmeler üzerinden gidiliyor. 2014'te Vergi Denetim Kurulu'na alınan 5 bin kişinin büyük çoğunluğunun bu yapının mensubu olduğu üzerinde duruluyor. FETÖ'nün şirketlerin vergi denetim dosyalarıyla ilgili sorunlarını çözdüğü, "himmet" adı altında bu şirketlerden örgüte para aktardıkları tespit edildi. Tasfiyeler yapılırken 10 kriterin çoğunluğuna uyan isimler üzerinden ilerleniliyor. Görevde hızlı ve hayatın olağan akışını aykırı bir şekilde yükselen isimler de çıkarılıp tasfiye ediliyor. Kamudan tasfiye edilecek PDY mensuplarının ve ailelerinin kriminalize olmaması, radikalleşmemesi, sosyal ve ekonomik yaralar açılmaması için tedbirler de düşünülüyor. Hükümet, işyerleri kapatıldığı için işsiz kalan öğretmen, doktor, hizmetli ve masum çalışanlar için tedbir alacak”
“FETÖ/PDY mensuplarının kamudan tasfiyesi konusunda merkezi işlem yerine bir kanun hükmünde karaname (KHK) ile bakanlıklara yetki verilecek. 10 başlıkta oluşturulan parametrelerin büyük bölümüne uyanlar, "az riskli-riskli-çok riskli" olarak sınıflandırılıyor ve kriterlerin çoğunluğuna uyanlar hakkında her bakanlık işlem yapıyor.”
İşte basına sızan o kriterler:
-Bank Asya ve örgütün diğer şirketlerinin işlemleri taranıyor. Para faaliyetleri içinde olanlar ve örgütün finans kaynaklarına katkı sağlayanlar.
-Yöneticileri PDY üyesi olan Aktif-Sen üyesi olarak açık tercih kullanan öğretmenler.
-Aralarında özel şifreli yazışma programını kullananlar.
-Bu örgütle organik bağlantılı ve ilişkili olan kişiler.
-Kapsamlı sosyal medya taramasından çıkan sonuçlar.
-Bulundukları görev yerinde 17/25 süreci öncesinde örgüt güçlüyken ve deşifre olmamışken PDY yararına çalışanlar.
-Belli dönemlerde kritik görevlere inisiyatifle getirilenler.
-Düzenli olarak örgütün STÖ adı altındaki toplantılarına katılanlar.
-MİT ve emniyetin yaptığı araştırmaların sonuçlarına göre çıkarılan risk tablosunda yer alanlar.
-Hayatın olağan akışına uymayan şekilde terfi eden ve özel görevlere getirilenler.
-17/25 Aralık sürecinde örgüte bağlılığını koruyup keskin şekilde faaliyetlerine katılanlar.
-FETÖ üyesi şirketlerin normal olmayan işlemlerini yapanlar, onları koruyup kollayanlar.
-Vergi denetimlerinde yasadışı faaliyetler ve örgüte 'himmet' adı altında para aktarılmasını sağlayanlar.
-Yargıya, emniyete ve Maliye'ye özel olarak sızma girişiminde bulunanlar.
Görüşünüzü yazın
Yorumunuz editör onayından sonra yayımlanır.